Zapora w Solinie - Monumentalna potęga i serce bieszczadzkiej turystyki
Zapora w Solinie to jedna z najbardziej rozpoznawalnych budowli w Polsce i kluczowy punkt na mapie każdego turysty odwiedzającego Bieszczady. Oddana do użytku w 1968 roku, po blisko dziewięciu latach budowy, stanowi szczytowe osiągnięcie polskiej hydrotechniki. Jej potężna konstrukcja nie tylko chroni dolinę Sanu przed powodziami, ale pełni również funkcję elektrowni szczytowo-pompowej i jest głównym motorem napędowym turystyki w regionie.
Rekordowe parametry i konstrukcja
Solina imponuje swoimi wymiarami: ma 81,8 metra wysokości i 664 metry długości, co czyni ją najwyższą zaporą w kraju. Do jej wzniesienia zużyto ponad 800 tysięcy metrów sześciennych betonu. Co ciekawe, nie jest to tama łukowa, lecz betonowa zapora typu ciężkiego, utrzymująca napór wody własnym ciężarem. Wewnątrz konstrukcji znajdują się kilometry korytarzy kontrolnych (galerii), które w części są udostępnione do zwiedzania z przewodnikiem, co pozwala poznać obiekt od środka.
Jezioro Solińskie - Bieszczadzkie Morze
Dzięki spiętrzeniu wód rzek San i Solinka powstał największy w Polsce pod względem pojemności zbiornik retencyjny - Jezioro Solińskie. Zbiornik ten, o powierzchni ok. 22 km² i niezwykle rozwiniętej linii brzegowej (ponad 150 km), nazywany jest potocznie „Bieszczadzkim Morzem”. Jego krystaliczna woda, liczne wyspy i urokliwe zatoczki (jak słynna Zatoka Drzewna) sprawiły, że Solina stała się mekką dla żeglarzy, kajakarzy i wędkarzy.
Atrakcje na koronie i wokół zapory
Spacer koroną zapory to punkt obowiązkowy. Szeroki deptak oferuje z jednej strony widok na ogromną taflę jeziora, a z drugiej na 80-metrową przepaść i budynki elektrowni. W 2021 roku ofertę turystyczną wzbogaciła Kolej Gondolowa PKL, która pozwala na podróż nad zaporą ze stacji Plasza na górę Jawor. Z wysokości wagonika oraz z wieży widokowej można podziwiać zapierającą dech w piersiach panoramę jeziora oraz bieszczadzkich połonin.
Przyroda i klimat
Okolice Soliny to obszar o unikalnym mikroklimacie. Choć budowa zapory nieodwracalnie zmieniła krajobraz (pod wodą znalazło się kilka wsi, m.in. Stary Solin), dzisiaj przyroda wokół jeziora rozkwita. Na brzegach powstały liczne uzdrowiska i ośrodki wypoczynkowe (np. w Polańczyku), które wykorzystują czyste powietrze i walory krajobrazowe.
Miejsce z legendą
Solina to także miejsce pełne opowieści - o zatopionych wioskach, o tajemniczych tunelach wewnątrz tamy i o bieszczadzkich „zakapiorach”, którzy znaleźli tu swój dom. Każdego lata zapora tętni życiem, oferując bogatą bazę gastronomiczną, liczne kramy z rękodziełem i koncerty szantowe.
Zapora w Solinie to unikalne połączenie surowej, inżynieryjnej potęgi z naturalnym pięknem górskiego jeziora. To miejsce, które pokazuje, jak śmiała wizja człowieka może współgrać z naturą, tworząc przestrzeń zachwycającą miliony odwiedzających.
