Pałac Kultury i Nauki to monumentalny kompleks położony na placu Defilad, będący przykładem radzieckiego historyzmu (tzw. stylu stalinowskiego), który miał łączyć socjalistyczną treść z narodową formą.
Historia powstania
Decyzja o budowie zapadła w 1951 roku po rozmowach Bolesława Bieruta z Józefem Stalinem.
-
Budowa: Prace trwały zaledwie trzy lata (1175 dni). Przy wznoszeniu gmachu pracowało ok. 3500 robotników radzieckich, dla których zbudowano specjalne osiedle „Przyjaźń” na Jelonkach.
-
Projekt: Głównym architektem był Lew Rudniew. Przed przystąpieniem do prac, radzieccy architekci odwiedzili m.in. Kraków, Zamość i Toruń, aby poznać polską architekturę i wkomponować jej elementy w projekt (stąd m.in. attyki wieńczące niższe części gmachu).
-
Otwarcie: Oficjalne przekazanie obiektu nastąpiło 22 lipca 1955 roku.
Architektura i konstrukcja
PKiN jest potężną konstrukcją stalową obłożoną płytami ceramicznymi i piaskowcem.
-
Wymiary: Wysokość całkowita wynosi 237 metrów (wraz z iglicą dodaną w późniejszym okresie). Budynek posiada 42 kondygnacje i ponad 3000 pomieszczeń o łącznej powierzchni ok. 123 000 $m^2$.
-
Styl: Obiekt nawiązuje do moskiewskich wieżowców (tzw. Siedmiu Sióstr Stalina), ale posiada unikalne polskie detale - renesansowe attyki, korynckie kolumny i liczne rzeźby alegoryczne (m.in. postać trzymającą księgę z nazwiskami Marksa, Engelsa i Lenina).
-
Zegar Milenijny: W noc sylwestrową 2000/2001 na 40. piętrze odsłonięto drugi co do wielkości w Europie zegar (średnica tarczy to ponad 6 metrów).
Co znajduje się wewnątrz?
Pałac to „miasto w mieście”, mieszczące liczne instytucje:
-
Teatry i Kina: M.in. Teatr Dramatyczny, Teatr Studio oraz kino Kinoteka.
-
Muzea: Narodowe Muzeum Techniki oraz Muzeum Ewolucji PAN.
-
Sala Kongresowa: Jedna z najsłynniejszych sal koncertowych w Polsce (obecnie w długotrwałym remoncie), która gościła m.in. The Rolling Stones w 1967 roku.
-
Instytucje Naukowe: Polska Akademia Nauk oraz liczne uczelnie wyższe.
-
Pałac Młodzieży: Z basenem, halą sportową i licznymi pracowniami edukacyjnymi.
Taras Widokowy (XXX piętro)
Położony na wysokości 114 metrów taras widokowy jest jedną z największych atrakcji turystycznych Warszawy. Oferuje on pełną, 360-stopniową panoramę stolicy. Wjazd na górę odbywa się nowoczesnymi, szybkobieżnymi windami w niespełna 20 sekund.
Kontrowersje i ochrona zabytków
Przez lata po 1989 roku toczyła się dyskusja nad wyburzeniem Pałacu jako symbolu totalitaryzmu. Ostatecznie w 2007 roku PKiN został wpisany do rejestru zabytków, co zakończyło spory o jego rozbiórkę. Dziś budynek jest traktowany jako świadek historii i unikatowy przykład architektury swojej epoki.
Przyroda w Pałacu
Ciekawostką jest fakt, że na 45. piętrze (powyżej tarasu) gniazdują sokoły wędrowne, a w piwnicach pałacu mieszka kilkadziesiąt kotów, które mają swoich oficjalnych opiekunów i pomagają w utrzymaniu czystości obiektu.
