Zamek Dunajec w Niedzicy to jedna z najbardziej malowniczych i najlepiej zachowanych warowni w Polsce. Położony na wapiennym cyplu nad Jeziorem Czorsztyńskim, u podnóża Pienin, tworzy niezapomniany krajobraz wraz z leżącymi naprzeciwko ruinami zamku w Czorsztynie.
Historia zamku sięga XIV wieku, kiedy to węgierski ród Berzeviczych wzniósł tu gotycką warownię. Przez stulecia Niedzica znajdowała się w granicach Królestwa Węgier, co tłumaczy odmienność architektoniczną zamku od typowych polskich warowni. Budowla była wielokrotnie rozbudowywana i przebudowywana:
- XIV wiek - powstanie gotyckiego zamku górnego
- XV-XVI wiek - rozbudowa o zamek średni
- XVII wiek - dobudowa renesansowego zamku dolnego
- XVIII-XIX wiek - barokowe i klasycystyczne przekształcenia
Przez wieki zamek zmieniał właścicieli. Po rodzie Berzeviczych należał między innymi do rodzin Drugethów, Horvathów, Jungenfeldów i Salamonów. Do Polski powrócił dopiero po II wojnie światowej.
Z zamkiem związana jest fascynująca legenda o skarbie Inków. Według podania Sebastian Berzeviczy poślubił w XVIII wieku Uminę - potomkinię ostatniego władcy Inków Tupaca Amaru II. Księżniczka miała przywieźć do Niedzicy zaszyfrowaną mapę prowadzącą do legendarnego skarbu ukrytego gdzieś w Peru lub w podziemiach zamku. W 1946 roku odkryto tu rzeczywiście tajemniczy quipu - inkaski zapis sznurkowy, co podsyciło legendę.
Architektura zamku zachwyca różnorodnością stylów:
- Gotyckie mury i wieże zamku górnego
- Renesansowe krużganki i loggie
- Baszty i fortyfikacje obronne
- Malowniczy dziedziniec z kamienną studnią
- Zabytkowe wnętrza z ekspozycjami muzealnymi
Obecnie zamek jest własnością Polskiego Związku Wędkarskiego i pełni funkcję muzeum. Zwiedzający mogą podziwiać:
- Historyczne komnaty z ekspozycjami dotyczącymi dziejów zamku
- Wystawę poświęconą legendzie inkaskiej
- Zbiory sztuki i rzemiosła artystycznego
- Dawne kuchnie i lochy zamkowe
- Tarasy widokowe z panoramą jeziora
Z zamkowych murów roztacza się spektakularny widok na:
- Jezioro Czorsztyńskie utworzone przez zaporę na Dunajcu
- Ruiny zamku Czorsztyn na przeciwległym brzegu
- Pasmo Pienin z charakterystycznymi szczytami
- Gorce i Tatry na horyzoncie
Na terenie zamku działa restauracja serwująca regionalne potrawy oraz kawiarnia. W sezonie letnim organizowane są koncerty, inscenizacje historyczne i wydarzenia kulturalne.
Zamek w Niedzicy stanowi doskonałą bazę wypadową do atrakcji Pienin:
- Spływ przełomem Dunajcu na tratwach flisackich
- Szczyty Trzy Korony i Sokolica
- Uzdrowisko Szczawnica
- Jezioro Czorsztyńskie z możliwością rejsów statkiem
