Geneza - „Kościół Łaski” Historia kościoła zaczyna się w 1707 roku, kiedy to na mocy ugody altransztadzkiej cesarz Józef I Habsburg zezwolił luteranom na budowę sześciu świątyń na Śląsku (pozostałe powstały m.in. w Jeleniej Górze, Cieszynie i Miliczu). Kamień węgielny położono w 1709 roku, a uroczyste poświęcenie nastąpiło w 1720 roku. Do II wojny światowej służył jako kościół ewangelicki pw. Trójcy Świętej.
Architektura i unikatowe wzorce Za projektanta świątyni uważa się wybitnego śląskiego architekta Martina Frantza (pochodzącego z Tallina).
-
Plan krzyża greckiego: Kościół wzniesiono na planie krzyża o równych ramionach (każde ma 14 metrów), co zapewnia wnętrzu centralny i harmonijny charakter.
-
Wzorzec szwedzki: Budowla jest niemal kopią kościoła św. Katarzyny w Sztokholmie. To unikatowe nawiązanie do architektury skandynawskiej wyróżnia ją na tle innych barokowych zabytków Śląska.
-
Skala: Świątynia jest ogromna - jednorazowo może pomieścić nawet 5 tysięcy wiernych, co czyni ją jedną z największych w diecezji legnickiej.
Wnętrze i losy wyposażenia Po 1945 roku kościół opustoszał i zaczął popadać w ruinę. W latach 50. XX wieku podjęto kontrowersyjną decyzję o wywiezieniu oryginalnego wyposażenia do Warszawy:
-
Ołtarz, ambona i organy: Zostały przewiezione do kościoła garnizonowego w Warszawie, gdzie znajdują się do dziś.
-
Polichromie: Obecny wystrój malarski wnętrza pochodzi z lat 60. XX wieku. Autorami są Jan Molga i Paweł Mitek. Przedstawiają one Matkę Bożą Różańcową oraz postacie z historii Polski (m.in. królów i świętych) oddających jej hołd.
Ciekawostka - Gabinet Osobliwości W XVIII wieku przy kościele działała niezwykła biblioteka oraz Gabinet Osobliwości, założony przez Melchiora Duciusa von Wallenberga. Gromadzono tam rzadkie rękopisy, listy Marcina Lutra, a nawet egzotyczne eksponaty przyrodnicze z całego świata. Choć zbiory te uległy rozproszeniu po wojnie, świadczą o dawnej randze naukowej i kulturalnej tego miejsca.
Informacje parafialne Parafia rzymskokatolicka została erygowana w 1972 roku. Kościół znajduje się przy placu Kościelnym, u podnóża Góry Parkowej. Jest to miejsce żywej wiary i częstych koncertów organowych, wykorzystujących doskonałą akustykę barokowej bryły.
