Kopalnia Guido w Zabrzu - 320 metrów pod ziemią
Kopalnia Guido w Zabrzu to jedna z najbardziej niezwykłych atrakcji przemysłowych Górnego Śląska. Zwiedzający zjeżdżają prawdziwą górniczą szolą na głębokość 320 metrów, a następnie przemierzają autentyczne chodniki dawnej kopalni węgla kamiennego. Na trasie można zobaczyć potężne maszyny górnicze uruchamiane w ruchu, przejechać się elektryczną kolejką podwieszaną i poznać warunki pracy górników. Kopalnia należy do Muzeum Górnictwa Węglowego w Zabrzu i jest jednym z najważniejszych zabytków techniki regionu.
Co warto zobaczyć?
Podstawową propozycją dla turystów jest Podziemny Spacer Górniczy. Trasa prowadzi 320 metrów pod powierzchnią miasta i pokazuje przede wszystkim rozwój górnictwa głębinowego oraz mechanizację wydobycia. Zwiedzający przechodzą przez autentyczne wyrobiska, oglądają maszyny urabiające i transportowe oraz odbywają przejazd elektryczną kolejką podwieszaną. Wycieczka trwa około 2 godzin i jest dostępna dla dzieci od 6. roku życia.
Duże wrażenie robią pokazy pracujących maszyn. Hałas i drgania pozwalają znacznie lepiej wyobrazić sobie warunki panujące w czynnej kopalni niż statyczna ekspozycja muzealna.
Na poziomie 320 działa również Pub Guido, do którego można zajrzeć po zakończeniu zwiedzania. Znajduje się 320 metrów pod ziemią, a wejście jest zawarte w bilecie na standardową trasę. Możliwy jest także osobny zjazd do pubu za 10 zł, o ile pozwala na to aktualny harmonogram.
Na poziomie 170 znajduje się natomiast kaplica św. Barbary, patronki górników. Nie jest ona obecnie elementem standardowej trasy turystycznej i udostępniana jest przede wszystkim podczas specjalnych wydarzeń oraz nabożeństw.
Jak wygląda zwiedzanie?
Zwiedzanie rozpoczyna się przy szybie Kolejowym. Po spotkaniu z przewodnikiem uczestnicy otrzymują kaski i zjeżdżają górniczą klatką szybową na poziom 320 metrów. Następnie trasa prowadzi pieszo przez podziemne korytarze i komory. Jej częścią jest również przejazd kolejką.
Wszystkie trasy odbywają się wyłącznie z przewodnikiem i o określonych godzinach. Muzeum zaleca przyjazd co najmniej 15 minut przed rozpoczęciem wycieczki.
Dla osób szukających mocniejszych wrażeń przygotowano dwie dodatkowe trasy:
- Mroki Kopalni - około 2,5 godziny, od 10 lat; prowadzą przez bardziej surowe części kopalni, częściowo w ciemności,
- Podziemna Szychta - około 3 godzin, wyłącznie dla osób pełnoletnich; uczestnicy wykonują zadania inspirowane pracą górniczą.
Historia w skrócie
Kopalnię Guido założył w 1855 roku hrabia Guido Henckel von Donnersmarck, jeden z najważniejszych śląskich przemysłowców XIX wieku. Zakład otrzymał nazwę od jego imienia. Początkowo wydobycie było trudne i mało opłacalne, między innymi ze względu na warunki geologiczne i problemy z wodą.
W latach 1885-1887 kopalnię przejął Skarb Pruski i włączono ją jako pole południowe do kopalni Królowa Luiza. W kolejnych dziesięcioleciach pogłębiano szyby i rozbudowywano podziemne wyrobiska.
Po zakończeniu regularnej eksploatacji podziemia nie zostały całkowicie zlikwidowane. W 1982 roku utworzono Skansen Podziemny „Guido”, a od 2007 roku rozpoczął się kolejny etap rewitalizacji. Od 2013 roku Kopalnia Guido i Sztolnia Królowa Luiza działają wspólnie w ramach Muzeum Górnictwa Węglowego w Zabrzu.
Dzięki zachowaniu autentycznych wyrobisk i wyposażenia można dziś zobaczyć nie stylizowaną kopalnię, lecz rzeczywiste przestrzenie, w których przez dziesięciolecia prowadzono wydobycie, transport i badania techniczne.
Informacje praktyczne
Adres: ul. 3 Maja 93, Zabrze. Wszystkie obecne trasy Kopalni Guido rozpoczynają się właśnie w tej lokalizacji.
Godziny: Kopalnia Guido jest obecnie czynna od poniedziałku do niedzieli w godz. 9:00-18:00. Konkretne trasy rozpoczynają się jednak według osobnego harmonogramu. Mroki Kopalni i Podziemna Szychta są obecnie oferowane od wtorku do niedzieli.
Bilety: Podziemny Spacer Górniczy kosztuje przy zakupie online lub z wyprzedzeniem 65 zł normalny oraz 55 zł ulgowy lub rodzinny. Przy zakupie w kasie w dniu zwiedzania ceny wynoszą odpowiednio 70 i 60 zł. Mroki Kopalni kosztują obecnie 65 zł online, a Podziemna Szychta 120 zł.
Ze względu na ograniczoną liczbę miejsc warto kupić bilet wcześniej - jest wtedy również tańszy.
Temperatura: pod ziemią przez cały rok panuje około 12-16°C. Nawet latem warto zabrać bluzę lub lekką kurtkę oraz założyć długie spodnie. Konieczne są wygodne, pełne buty na płaskiej podeszwie.
Parking: przy Kopalni Guido znajdują się płatne miejsca parkingowe, stojaki rowerowe oraz stacja ładowania samochodów elektrycznych.
Dostępność: podziemia są autentycznym obiektem pogórniczym, dlatego nie wszystkie fragmenty można dostosować do potrzeb osób z ograniczoną mobilnością. Muzeum zaleca wcześniejszy kontakt i indywidualne ustalenie odpowiedniej formy zwiedzania. Budynki obsługi posiadają wejścia bez barier, windy i przystosowane toalety.
Atrakcje w pobliżu
Najlepszym uzupełnieniem wizyty jest Sztolnia Królowa Luiza, gdzie zamiast głębokiej kopalni można poznać starsze i płytsze wyrobiska oraz odbyć podziemny spływ łodziami. Połączenie Podziemnego Spaceru Górniczego ze Spływem Sztolnią zajmuje około pięciu godzin samego zwiedzania.
W Zabrzu warto odwiedzić również Wieżę Ciśnień z wystawą CARBONEUM, poświęconą węglowi, jego powstawaniu i wykorzystaniu. Z wieży dostępny jest także punkt widokowy.
Miłośnicy industrialnej historii mogą kontynuować wycieczkę w Szybie Maciej, kolejnym zabytku górniczym należącym do Szlaku Zabytków Techniki.
Kopalnia Guido warto odwiedzić przede wszystkim dla samego doświadczenia zejścia głęboko pod ziemię. Zjazd szolą, autentyczne chodniki, potężne maszyny i przejazd podwieszaną kolejką pozwalają zobaczyć górnictwo w miejscu, w którym rzeczywiście funkcjonowało. To jedna z tych atrakcji, których atmosferę trudno odtworzyć w tradycyjnej sali muzealnej.
