Figura Chrystusa Króla Wszechświata w Świebodzinie - monumentalny symbol ziemi lubuskiej
Figura Jezusa Chrystusa Króla Wszechświata w Świebodzinie to jeden z najbardziej rozpoznawalnych współczesnych pomników sakralnych w Polsce. Monumentalna postać Chrystusa z rozłożonymi ramionami i złotą koroną stoi na sztucznie usypanym wzgórzu przy południowym wjeździe do miasta. Dzięki swoim rozmiarom jest widoczna z wielu kilometrów, a dla podróżujących drogą ekspresową S3 stała się charakterystycznym znakiem zbliżania się do Świebodzina.
Pomnik powstał jako religijne wotum i miejsce pielgrzymkowe związane z Diecezjalnym Sanktuarium Miłosierdzia Bożego. Jednocześnie szybko stał się atrakcją turystyczną odwiedzaną również przez osoby zainteresowane współczesną architekturą, monumentalną rzeźbą i nietypowymi miejscami w Polsce. Figura należy do największych przedstawień Chrystusa na świecie.
Figura przy wjeździe do Świebodzina
Monument znajduje się na południowych obrzeżach Świebodzina, przy ulicy Sulechowskiej, niedaleko węzła Świebodzin Południe na drodze ekspresowej S3. Otaczają go tereny modlitewne i spacerowe, parking, niewielka infrastruktura przeznaczona dla pielgrzymów oraz alejki prowadzące na szczyt kopca.
Usytuowanie figury na otwartym terenie wzmacnia jej monumentalny charakter. Biała sylwetka wyraźnie odcina się od pól i nieba, natomiast złota korona jest widoczna szczególnie dobrze w słoneczne dni. Wieczorem pomnik jest oświetlany, dzięki czemu pozostaje charakterystycznym punktem krajobrazu również po zapadnięciu zmroku.
Idea budowy pomnika
Pomysł wzniesienia figury był związany z uroczystym zawierzeniem miasta i gminy Świebodzin opiece Chrystusa Króla. Aktu dokonał biskup diecezjalny Adam Dyczkowski 26 listopada 2000 roku. Niedługo później miejscowy duchowny, ksiądz prałat Sylwester Zawadzki, rozpoczął działania zmierzające do stworzenia widocznego znaku tego wydarzenia.
Sylwester Zawadzki był wieloletnim proboszczem parafii Miłosierdzia Bożego i głównym inicjatorem całego przedsięwzięcia. To on wybrał teren pod budowę, zabiegał o zdobycie środków oraz przekonywał mieszkańców, przedsiębiorców i darczyńców do wsparcia projektu. Figura miała być wotum wdzięczności i jednocześnie miejscem przyciągającym pielgrzymów do Świebodzina.
Budowa figury
Działkę przeznaczoną pod pomnik zakupiono w 2005 roku. Budowę prowadzono przez kolejnych pięć lat, stopniowo przygotowując kopiec, fundamenty, konstrukcję nośną i poszczególne części zewnętrznej powłoki. Zakończenie prac przypadło na 2010 rok.
Artystyczny projekt figury opracował rzeźbiarz Mirosław Kazimierz Patecki. Przy realizacji uczestniczyli również konstruktorzy, inżynierowie, miejscowe przedsiębiorstwa oraz liczni wolontariusze. Według sanktuarium wiele osób przekazywało nie tylko pieniądze, lecz także materiały, sprzęt, wiedzę techniczną i własną pracę.
Budowę finansowano przede wszystkim z darowizn parafian, mieszkańców, lokalnych przedsiębiorców oraz Polonii, szczególnie ze Stanów Zjednoczonych i Kanady. Wartość przedsięwzięcia szacowano na około sześć milionów złotych.
Montaż głowy i ramion
Ze względu na ogromne rozmiary postać wykonywano i montowano w częściach. Jednym z najtrudniejszych etapów było osadzenie na korpusie ramion oraz głowy. Operację rozpoczęto 6 listopada 2010 roku z wykorzystaniem jednego z największych dźwigów dostępnych wówczas w Polsce. Sama głowa ważyła około 15 ton.
Rozłożone ramiona musiały zostać wyposażone w konstrukcję zdolną wytrzymać podmuchy wiatru. Dolne fragmenty postaci otrzymały grubszą powłokę, natomiast w rejonie torsu i ramion zastosowano lżejszy materiał. Oficjalny opis techniczny sanktuarium podaje, że grubość dolnej powłoki sięga około 20 centymetrów, a laminatu w obrębie torsu i ramion około 6 milimetrów.
Poświęcenie pomnika
Uroczyste poświęcenie odbyło się 21 listopada 2010 roku, w liturgiczną uroczystość Jezusa Chrystusa Króla Wszechświata. Obchody rozpoczęły się w Sanktuarium Miłosierdzia Bożego, skąd kapłani i wierni przeszli w procesji w stronę figury.
Mszy odprawianej przy pomniku przewodniczył kardynał Henryk Gulbinowicz. Figurę poświęcił biskup zielonogórsko-gorzowski Stefan Regmunt, a homilię wygłosił arcybiskup Andrzej Dzięga. Wydarzenie zakończyło kilkuletni okres budowy i zapoczątkowało regularny ruch pielgrzymkowy.
Jak wysoka jest figura?
W publikacjach można spotkać różne dane dotyczące wymiarów pomnika. Najczęściej podaje się, że sama postać Chrystusa ma 33 metry wysokości, a wraz z koroną około 36 metrów. Sztuczny kopiec ma według tych danych około 16-16,5 metra, co daje łącznie około 52,5 metra od najniższego poziomu terenu do szczytu korony. Rozpiętość ramion określana jest najczęściej na około 24 metry, a masa całej konstrukcji na ponad 440 ton.
Aktualna karta techniczna opublikowana przez sanktuarium przedstawia nieco inne wartości: 33 metry wysokości postaci, koronę wysoką na 2 metry, kopiec o wysokości 12 metrów, jednometrową płytę oraz 48 metrów wysokości całkowitej. Podaje również rozpiętość ramion wynoszącą 26 metrów i około 260 ton masy postaci z konstrukcją wewnętrzną. Różnice wynikają prawdopodobnie z odmiennego sposobu mierzenia kopca, korony i elementów konstrukcyjnych.
Najbezpieczniej określać świebodziński monument jako figurę wysoką na 33 metry, mierzącą wraz z koroną około 35-36 metrów i stojącą na kilkunastometrowym sztucznym wzgórzu.
Jeden z największych posągów Chrystusa na świecie
Po odsłonięciu figura była przedstawiana jako najwyższy posąg Jezusa Chrystusa na świecie. Była wyższa od samej postaci Chrystusa Odkupiciela w Rio de Janeiro, choć sposób porównywania podobnych monumentów zależy od tego, czy uwzględnia się koronę, cokół, kopiec i całkowitą wysokość konstrukcji.
Od 2010 roku w innych krajach powstały kolejne ogromne monumenty, między innymi figura Chrystusa Opiekuna w brazylijskim Encantado. Dlatego obecnie świebodziński Chrystus powinien być przedstawiany jako jeden z największych pomników Chrystusa na świecie, a nie bezwarunkowo największy.
Symbolika postaci
Chrystus został przedstawiony w długiej szacie, z wyciągniętymi na boki ramionami. Gest może być interpretowany jako błogosławieństwo, powitanie pielgrzymów oraz objęcie opieką miasta i jego mieszkańców.
Na głowie figury znajduje się złota korona podkreślająca tytuł Chrystusa Króla Wszechświata. Wykonano ją z aluminiowej blachy pokrytej warstwą ochronną i zewnętrznie ozdobiono złotem płatkowym. Z bliska można zauważyć dekoracyjne prześwity i krzyże tworzące jej ażurową konstrukcję.
Wysokość samej postaci, wynosząca 33 metry, jest powszechnie interpretowana jako nawiązanie do tradycyjnie przyjmowanej liczby lat ziemskiego życia Chrystusa. Monument odwołuje się kompozycyjnie do figury Chrystusa Odkupiciela w Rio de Janeiro, lecz korona i bardziej pionowy układ szaty nadają mu odmienny charakter.
Kopiec i teren wokół figury
Figura stoi na sztucznie uformowanym wzniesieniu, na które prowadzą alejki i schody. Zbocza obsadzono krzewami oraz inną roślinnością, a u podnóża przygotowano miejsca do odpoczynku. Z górnego poziomu można oglądać pola, przedmieścia Świebodzina i okoliczne drogi, choć nie jest to formalna wieża widokowa.
Wokół kopca znajdują się elementy o charakterze religijnym, między innymi droga krzyżowa, krzyże, tablice pamiątkowe oraz przestrzenie przeznaczone do modlitwy. Teren pełni funkcję modlitewno-rekreacyjną i jest częścią większego założenia związanego z sanktuarium.
Czy można wejść do wnętrza figury?
Figura nie jest udostępniona jako budynek z wewnętrzną trasą turystyczną lub platformą widokową. Zwiedzanie polega na spacerze wokół kopca, wejściu alejką pod podstawę pomnika oraz oglądaniu rzeźby z zewnątrz.
Najlepszą perspektywę całej postaci uzyskuje się z dolnego poziomu założenia lub z parkingu. Bezpośrednio u podstawy trudno objąć wzrokiem cały monument, ale można dokładniej przyjrzeć się powierzchni szaty, dłoniom oraz konstrukcji korony.
Sanktuarium Miłosierdzia Bożego
Figura związana jest z Diecezjalnym Sanktuarium Miłosierdzia Bożego, znajdującym się około kilkuset metrów od pomnika. Historia świątyni rozpoczęła się w 1987 roku, kiedy podjęto decyzję o budowie kościoła dla rozwijającego się osiedla Łużyckiego. Parafię erygowano w 1999 roku, a w 2008 roku kościół konsekrowano i ustanowiono sanktuarium.
W ołtarzu głównym znajduje się obraz Jezusa Miłosiernego. Sanktuarium przechowuje również relikwie św. Faustyny Kowalskiej, św. Jana Pawła II i błogosławionego księdza Michała Sopoćki. W kaplicy adoracji płonie Ogień Miłosierdzia przywieziony z krakowskich Łagiewnik i poświęcony przez Jana Pawła II.
Turyści zainteresowani miejscem nie tylko jako atrakcją architektoniczną mogą połączyć spacer pod figurę z wizytą w sanktuarium. Aktualny porządek nabożeństw i wydarzeń należy sprawdzić przed przyjazdem, ponieważ zmienia się sezonowo.
Informacje praktyczne
Figura znajduje się pod adresem:
ulica Sulechowska 46, 66-200 Świebodzin.
Wstęp na teren wokół pomnika jest bezpłatny. Przy figurze znajduje się duży, bezpłatny parking, mogący obsługiwać samochody osobowe i autokary. Dostępne są również punkty z pamiątkami oraz sezonowa gastronomia.
Otwarte otoczenie pomnika można zazwyczaj odwiedzać niezależnie od godzin nabożeństw. Oświetlona figura jest dobrze widoczna także po zmroku. Dostępność punktów usługowych, Domu Pielgrzyma i innych obiektów może jednak zależeć od dnia oraz sezonu.
Od stacji kolejowej w Świebodzinie do figury jest około 1,5 kilometra. Trasa prowadzi w kierunku południowej części miasta. Samochodem najłatwiej dojechać od strony ulicy Sulechowskiej albo węzła Świebodzin Południe na trasie S3.
Dostępność dla rodzin i osób z ograniczoną mobilnością
Dolna część założenia i okolice parkingu są stosunkowo łatwo dostępne. Podejście bliżej podstawy pomnika wymaga jednak pokonania wzniesienia, a na niektórych odcinkach również schodów. Osoby poruszające się na wózkach powinny sprawdzić na miejscu dostępność łagodniejszego wariantu alejki.
Rodziny z dziećmi mogą swobodnie spacerować po dolnej części terenu. Ze względu na nachylenie kopca najmłodsi powinni pozostawać pod opieką dorosłych, zwłaszcza podczas schodzenia i przy mokrej nawierzchni.
Na obejrzenie figury i spokojny spacer wystarczy zwykle około 30-45 minut. Połączenie wizyty z sanktuarium i centrum Świebodzina może zająć kilka godzin.
Kontrowersje wokół budowy
Monument od początku wywoływał skrajne reakcje. Zwolennicy widzieli w nim świadectwo wiary, wotum wdzięczności i szansę na rozwój ruchu pielgrzymkowego. Krytycy zwracali uwagę na skalę inwestycji, koszty, wygląd rzeźby i jej wpływ na krajobraz miasta.
Kontrowersje nie zmieniły faktu, że figura stała się najbardziej rozpoznawalnym symbolem współczesnego Świebodzina. Jej wizerunek pojawia się w materiałach turystycznych, przewodnikach, reportażach i publikacjach poświęconych nietypowej architekturze sakralnej.
Co zobaczyć w pobliżu?
Po obejrzeniu figury warto pojechać do centrum Świebodzina. Zachował się tam historyczny rynek z ratuszem, którego początki sięgają XVI wieku, oraz zespół dawnych kamienic.
Do najważniejszych zabytków miasta należą:
- gotycki kościół św. Michała Archanioła,
- ratusz i Muzeum Regionalne,
- fragmenty średniowiecznych murów obronnych,
- Baszta Kamienna,
- kościół Najświętszej Maryi Panny Królowej Polski,
- pomnik Sukiennika Świebodzińskiego, przypominający o dawnych tradycjach tkackich miasta.
Ciekawostki o Figurze Chrystusa Króla
- Pomysł budowy narodził się po zawierzeniu miasta opiece Chrystusa Króla w 2000 roku.
- Głównym inicjatorem przedsięwzięcia był ksiądz prałat Sylwester Zawadzki.
- Działkę kupiono w 2005 roku, a budowę zakończono w 2010 roku.
- Projekt artystyczny opracował Mirosław Kazimierz Patecki.
- Sama postać ma około 33 metrów wysokości.
- Wraz z koroną monument mierzy około 35-36 metrów.
- Rozpiętość ramion wynosi, zależnie od źródła, około 24-26 metrów.
- Głowa figury ma około 4,5 metra wysokości i waży około 15 ton.
- Złota korona została wykonana z aluminiowej blachy i pokryta złotem płatkowym.
- Poszczególne części figury montowano przy użyciu potężnego dźwigu.
- Poświęcenie odbyło się 21 listopada 2010 roku.
- Pomnik powstał przede wszystkim dzięki darowiznom i pracy społecznej.
- Jest jednym z największych przedstawień Chrystusa na świecie.
- Figura nie posiada udostępnionego turystom wnętrza ani górnego tarasu widokowego.
- Teren wokół pomnika można odwiedzać bezpłatnie.
Dlaczego warto zobaczyć Figurę Chrystusa Króla Wszechświata?
Figura w Świebodzinie jest obiektem, którego skala najlepiej widoczna jest dopiero podczas bezpośredniej wizyty. Zdjęcia nie zawsze oddają różnicę pomiędzy niewielkimi sylwetkami ludzi stojących u podstawy a wznoszącą się kilkadziesiąt metrów wyżej postacią.
Miejsce może być odbierane na kilka sposobów. Dla pielgrzymów stanowi przestrzeń modlitwy i symbol królowania Chrystusa. Dla turystów jest nietypowym dziełem współczesnej rzeźby monumentalnej, a dla osób zainteresowanych inżynierią przykładem skomplikowanej konstrukcji z ogromnymi ramionami wystawionymi na działanie wiatru.
Niezależnie od osobistych przekonań i oceny artystycznej pomnik trwale zmienił krajobraz Świebodzina. Stał się współczesną wizytówką miasta oraz jednym z najbardziej niezwykłych obiektów turystycznych województwa lubuskiego.
