Wieża Radziejowskiego (Dzwonnica) we Fromborku
Wieża Radziejowskiego, nazywana także Dzwonnicą, jest jedną z najbardziej charakterystycznych budowli Wzgórza Katedralnego we Fromborku. Wznosi się obok archikatedry i od wieków stanowi ważny element zespołu obronnego oraz sakralnego dawnej Warmii.
Swoją nazwę zawdzięcza biskupowi warmińskiemu i późniejszemu kardynałowi Michał Stefan Radziejowski, który pod koniec XVII wieku zainicjował jej przebudowę.
Historia wieży
Początki budowli sięgają XIV wieku, kiedy na Wzgórzu Katedralnym powstawał system murów obronnych chroniących siedzibę kapituły warmińskiej. Pierwotnie wieża pełniła funkcje strażnicze i obronne.
W latach 1683-1685, z inicjatywy biskupa Michała Stefana Radziejowskiego, została gruntownie przebudowana i podwyższona. Wówczas otrzymała barokowy hełm oraz zaczęła pełnić funkcję dzwonnicy katedralnej.
Architektura
Wieża ma ceglaną konstrukcję charakterystyczną dla warmińskiego budownictwa gotyckiego. Po przebudowie uzyskała wysokość około 40 metrów i stała się jednym z dominant krajobrazu Fromborka.
W jej wnętrzu znajdują się liczne kondygnacje połączone schodami prowadzącymi na taras widokowy. Ze szczytu można podziwiać panoramę miasta, Zalewu Wiślanego oraz okolicznych terenów Warmii.
Dzwony
Przez stulecia wieża pełniła funkcję głównej dzwonnicy katedralnej. Do dziś znajdują się w niej historyczne dzwony wykorzystywane podczas najważniejszych uroczystości religijnych.
Najbardziej znanym jest dzwon „Mikołaj Kopernik”, odlany w 1973 roku z okazji 500. rocznicy urodzin wielkiego astronoma.
Planetarium
Od 1969 roku w Wieży Radziejowskiego działa planetarium należące do Muzeum Mikołaja Kopernika.
Pod kopułą planetarium organizowane są pokazy nieba, prezentacje astronomiczne oraz zajęcia edukacyjne. Dzięki nowoczesnym projekcjom odwiedzający mogą poznawać tajemnice Układu Słonecznego, gwiazd i galaktyk.
Wahadło Foucaulta
Jedną z największych atrakcji wieży jest wahadło Foucaulta - urządzenie demonstrujące ruch obrotowy Ziemi.
Zawieszone w centralnej części budowli wahadło wykonuje powolne zmiany płaszczyzny ruchu, co pozwala obserwować efekt obrotu naszej planety. Jest to jedna z najbardziej znanych ekspozycji naukowych we Fromborku.
Taras widokowy
Na szczycie wieży znajduje się taras widokowy, z którego można zobaczyć:
- Wzgórze Katedralne,
- Frombork,
- Zalew Wiślany,
- Mierzeję Wiślaną,
- rozległe tereny Warmii.
To jeden z najpiękniejszych punktów widokowych północno-wschodniej Polski.
Rola w Muzeum Mikołaja Kopernika
Obecnie Wieża Radziejowskiego jest częścią kompleksu muzealnego poświęconego Mikołajowi Kopernikowi. Łączy funkcje zabytkowe, edukacyjne i naukowe, będąc jedną z najczęściej odwiedzanych atrakcji Fromborka.
Warto wiedzieć
- Początki wieży sięgają XIV wieku.
- Obecną nazwę zawdzięcza kardynałowi Michałowi Stefanowi Radziejowskiemu.
- W XVII wieku została podwyższona i przekształcona w dzwonnicę.
- Ma około 40 metrów wysokości.
- Mieści planetarium Muzeum Mikołaja Kopernika.
- Znajduje się w niej wahadło Foucaulta demonstrujące ruch Ziemi.
- Na szczycie działa taras widokowy.
- Jest jednym z symboli Wzgórza Katedralnego we Fromborku.
Wieża Radziejowskiego to wyjątkowe miejsce, gdzie średniowieczna architektura spotyka się z nauką. Łączy historię Warmii, tradycję kościelną i dziedzictwo Mikołaja Kopernika, oferując jednocześnie jedne z najpiękniejszych widoków na Zalew Wiślany i okolice Fromborka.
