Zamek w Szymbarku, położony niedaleko Iławy, to jedna z najbardziej spektakularnych ruin zamkowych w Europie Środkowej. Wzniesiony w XIV wieku (prawdopodobnie na miejscu dawnego grodu Prusów) przez prepozyta kapituły pomezańskiej, był przez wieki symbolem bogactwa i militarnej siły kościelnych dostojników. Mimo że po II wojnie światowej został spalony i do dziś pozostaje w stanie trwałej ruiny, jego ogromne, ceglane mury wciąż dominują nad krajobrazem Pojezierza Iławskiego.
Architektura: Forteca o dziesięciu wieżach
Szymbark to klasyczny zamek gotycki zbudowany na planie prostokąta o imponujących wymiarach ok. 75 x 92 metry. Jego unikalność polega na systemie obronnym - mury obwodowe wzmocnione były aż dziesięcioma potężnymi basztami o różnych kształtach (czworoboczne i cylindryczne), co nadaje mu wygląd niezdobytej twierdzy. Do zamku prowadził zwodzony most przerzucony nad szeroką fosą, a bramę wjazdową zdobiły herby i detale kamieniarskie.
Z rezydencji w ruinę
W XVI wieku zamek przeszedł w ręce świeckie, stając się własnością rodu von Polentz, a później (przez blisko 250 lat) potężnego rodu von Finckenstein. Nowi właściciele przekształcili surową warownię w luksusową rezydencję renesansową i barokową, wzbogacając ją o arkadowy dziedziniec i bogate wnętrza. Kres świetności przyniósł rok 1945 - zamek został spalony przez wycofujące się oddziały radzieckie, a jego wyposażenie rozgrabione. Od tamtej pory budowla pozostaje niezadaszona, stając się celem dla pasjonatów historii i romantyków.
Plan filmowy „Króla Olch"
Wyjątkowy klimat szymbarskich ruin docenił światowej sławy reżyser Volker Schlöndorff. To właśnie tutaj, w 1995 roku, kręcono sceny do słynnego filmu „Król Olch” z Johnem Malkovichem w roli głównej. Monumentalne mury zamku stały się idealną scenografią dla mrocznej, wojennej opowieści.
Warto wiedzieć
- Dostępność i zwiedzanie: Zamek jest własnością prywatną. Możliwość wejścia zależy od aktualnych prac zabezpieczających i obecności opiekuna.
- Zalecane punkty wejścia: Główna brama zamkowa od strony drogi prowadzącej z miejscowości Ząbrowo.
- Bezpieczeństwo: Należy zachować szczególną ostrożność. To trwała ruina - mury mogą być niestabilne, a podłoże nierówne. Nie wolno wspinać się na baszty ani luźne fragmenty konstrukcji.
- Fotografia: Zamek jest niezwykle fotogeniczny, szczególnie o zachodzie słońca. Najlepszy widok na całą bryłę roztacza się z drogi dojazdowej oraz od strony jeziora (Zatoki).
- Dojazd: Szymbark leży ok. 10 km od Iławy. Dojazd drogą lokalną w kierunku Ząbrowa. Samochód można zostawić na poboczu przed bramą wjazdową (należy uważać, by nie blokować przejazdu).
- Inne atrakcje: W pobliżu warto odwiedzić Iławę (Jezioro Jeziorak) oraz ruiny innego zamku w Prabutach.
- Warto wiedzieć: W lesie niedaleko zamku znajduje się zapomniany cmentarz rodu von Finckenstein, dawnych panów na Szymbarku.
