Bukowiec Folwark i Park

Najważniejsze informacje

Bukowiec. Folwark i Park znajduje się w miejscowości Bukowiec w gminie Mysłakowice, na Dolnym Śląsku, w malowniczej Kotlinie Jeleniogórskiej. Kompleks tworzą zabytkowe zabudowania dawnego folwarku oraz rozległy park krajobrazowy o powierzchni ponad 120 ha, w którym zachowało się 10 stawów, pawilony parkowe, kompozycje skalne i punkty widokowe na Karkonosze.

Bukowiec jest jednym z najważniejszych założeń rezydencjonalnych Doliny Pałaców i Ogrodów Kotliny Jeleniogórskiej. Zespół pałacowo-parkowy został w 2011 roku, wraz z dziesięcioma innymi rezydencjami regionu, uznany za Pomnik Historii.

Charakterystyczną cechą tego miejsca jest połączenie krajobrazu, architektury i dawnego gospodarstwa. Bukowiec powstał w duchu ornamental farm, czyli „farmy ozdobnej”, w której działalność rolnicza miała współistnieć z reprezentacyjnym parkiem i przestrzenią przeznaczoną do wypoczynku.

Co warto zobaczyć

Największą atrakcją Bukowca jest sam romantyczny park krajobrazowy. Spacerując jego alejkami, można odkrywać stawy, stare drzewa, polany i starannie zaplanowane osie widokowe kierujące wzrok w stronę Karkonoszy. Park ma ponad 120 ha, dlatego warto potraktować go nie jako niewielki ogród przy pałacu, ale jako miejsce na dłuższy spacer.

Jednym z najbardziej charakterystycznych obiektów jest Herbaciarnia, nazywana również Świątynią Ateny lub Belwederem. Klasycystyczny pawilon w formie greckiej świątyni powstał w 1804 roku jako prezent dla hrabiny von Reden. Jego położenie wykorzystano tak, aby otworzyć widok na panoramę Karkonoszy. Obecnie w budynku prezentowane są m.in. informacje dotyczące historycznych założeń pałacowych regionu.

Podczas spaceru warto również odnaleźć wieżę widokową, Krąg Druidów, Wielki Staw, ruiny Opactwa oraz Dom Rybaka. Odbudowany w 2019 roku Dom Rybaka nawiązuje do budynku wzniesionego w latach 1800-1801 i stanowi przykład tradycyjnej zabudowy sudeckiej.

W części folwarcznej zachowały się klasycystyczne budynki gospodarcze z początku XIX wieku, m.in. Dawny Browar, Budynek Zarządu, Stodoła, Owczarnia i Obora zwana Podkową. Część z nich otrzymała współczesne funkcje noclegowe, edukacyjne i kulturalne.

Dodatkową atrakcją są Muzeum w Dolinie Pałaców i Ogrodów oraz interaktywny Tajemniczy Las, szczególnie ciekawy dla rodzin z dziećmi. W muzeum można zobaczyć m.in. prezentacje, grafiki, litografie i makiety związane z rezydencjami Kotliny Jeleniogórskiej.

Jak wygląda zwiedzanie

Bukowiec najlepiej poznawać podczas spaceru po parku. Ze względu na rozległość założenia warto zarezerwować co najmniej około 2 godzin, a jeśli planujemy odwiedzić również muzea lub spokojnie dotrzeć do dalszych pawilonów i punktów widokowych - nawet pół dnia.

Park można poznawać samodzielnie. Organizowane są także wycieczki z przewodnikiem, podczas których trasa prowadzi m.in. przez Herbaciarnię, wieżę, Krąg Druidów, okolice Wielkiego Stawu i ruiny Opactwa. Zwiedzanie z przewodnikiem dla grup wymaga wcześniejszej rezerwacji.

Bukowiec jest dobrym miejscem również na rodzinną wycieczkę. Duża przestrzeń pozwala połączyć spacer z odpoczynkiem nad stawami, a dodatkową propozycją dla dzieci jest interaktywna ekspozycja Tajemniczy Las.

Warto założyć wygodne obuwie. Park ma charakter krajobrazowy, a część spaceru prowadzi po naturalnych alejkach i przez rozległy teren.

Historia obiektu

Historia dzisiejszego Bukowca jest znacznie starsza niż romantyczny park. W miejscu obecnego pałacu murowany dwór istniał już w 1481 roku, a w połowie XVI wieku rodzina von Reibnitz wzniosła tu obronną rezydencję otoczoną fosą. Pod koniec XVIII wieku majątek przeszedł w ręce Friedricha Wilhelma von Redena, który rozpoczął przebudowę rezydencji i przekształcanie jej otoczenia.

Na przełomie XVIII i XIX wieku powstał rozległy park romantyczny, uznawany za pierwsze tego typu założenie na Śląsku. Hrabia von Reden wykorzystał naturalny, pagórkowaty krajobraz, istniejące lasy, stawy i widoki na Karkonosze. W tworzeniu parku uczestniczył również ceniony projektant ogrodów H.K. Walther.

Jednocześnie rozwijano gospodarstwo w typie ornamental farm. Na początku XIX wieku powstały okazałe klasycystyczne zabudowania folwarczne. Po śmierci hrabiego w 1815 roku majątkiem przez wiele lat zarządzała jego żona Fryderyka. Folwark prowadził m.in. hodowlę zwierząt, uprawy, produkcję tkanin, warzenie piwa oraz gospodarkę stawową.

Po II wojnie światowej historyczne założenie utraciło część dawnego znaczenia, a poszczególne budynki i elementy parku ulegały przekształceniom i degradacji. Współcześnie prowadzone są działania przywracające Bukowcowi historyczny charakter oraz adaptujące dawne zabudowania do funkcji kulturalnych, edukacyjnych i turystycznych.

Poznaj pełną historię obiektu

W tej rozwijanej części warto później umieścić bardziej szczegółową historię rodu von Reden, powstawania poszczególnych pawilonów, działalności Fryderyki von Reden oraz losów majątku po 1945 roku. Dzięki temu podstawowy opis pozostanie łatwy do przeczytania, a zainteresowany turysta będzie mógł poznać historię znacznie dokładniej.

Informacje praktyczne

Charakter zwiedzania: park można poznawać podczas samodzielnego spaceru; oprowadzanie dla grup organizowane jest po wcześniejszej rezerwacji.

Orientacyjny czas zwiedzania: około 2-3 godzin na park i najważniejsze obiekty; z muzeami warto zaplanować około pół dnia.

Najlepsza pora: obiekt ma charakter całorocznej przestrzeni spacerowej, a każda pora roku pozwala zobaczyć park w innym krajobrazie. Godziny działania muzeów i innych atrakcji wewnętrznych mogą być sezonowe.

Muzeum w Dolinie Pałaców i Ogrodów: według aktualnych informacji działa od kwietnia do października, od wtorku do niedzieli w godz. 10:00-18:00; od listopada do marca jest nieczynne. Ceny biletów i godziny warto sprawdzić bezpośrednio przed wizytą.

Parking: na terenie przyległym do kompleksu znajduje się parking; oficjalna strona potwierdza bezpłatny parking dla gości noclegowych. W przypadku jednodniowej wizyty warto sprawdzić aktualne zasady korzystania.

Dla dzieci: park daje dużo przestrzeni do spacerów, a dodatkową atrakcją jest interaktywny Tajemniczy Las i organizowane okresowo warsztaty.

Zwierzęta: kompleks deklaruje przyjazne podejście do pobytu z pupilami; w przypadku noclegu obowiązuje dodatkowa opłata.

Dojazd i parking

Do Bukowca najwygodniej dotrzeć samochodem. Miejscowość leży pomiędzy Jelenią Górą, Kowarami i Karpaczem, w gminie Mysłakowice. Według informacji obiektu przejazd samochodem do Karpacza zajmuje około 15 minut.

Głównym punktem orientacyjnym kompleksu jest Folwark przy ul. Robotniczej 9. Stąd można rozpocząć spacer po rozległym parku. Ze względu na jego powierzchnię warto przed wyjściem zapoznać się z mapą tras spacerowych i zaplanować, które pawilony oraz punkty widokowe chcemy zobaczyć.

Atrakcje w pobliżu

Bukowiec jest bardzo dobrym punktem do dalszego odkrywania Doliny Pałaców i Ogrodów Kotliny Jeleniogórskiej. W pobliżu warto zobaczyć przede wszystkim:

• Pałac w Mysłakowicach,
• Zamek w Karpnikach,
• Pałac Łomnica,
• Pałac Wojanów,
• Karpacz i jego zabytki.

Bukowiec, Mysłakowice, Karpniki, Łomnica i Wojanów należą do wyjątkowego krajobrazu rezydencjonalnego Kotliny Jeleniogórskiej, a ich zespoły pałacowo-parkowe należą do najważniejszych zabytków tego regionu.